Chińskie święto Qingming

Znane także jako Chińskie Święto Zmarłych czy Święto Sprzątania Grobów, święto Qingming to jedno z ważniejszych tradycyjnych chińskich świąt. Choć dzień ten kojarzy nam się przede wszystkim z ponurą jesienną aurą, to w Chinach Święto Zmarłych jest jednym ze zwiastunów wiosny. Obchody Qingming Jie to połączenie zadumy i radości.

chińskie święto Qingming

Qingming (清明) dosłownie oznacza „przejrzysty i jasny” i jest drugim z 24 okresów słonecznych, na które podzielony jest rok w tradycyjnym chińskim kalendarzu rolniczym. Qingming Jie przypada na pierwszy dzień tego okresu (4, 5 lub 6 kwietnia według kalendarza gregoriańskiego) i jest świętem ruchomym. W 2020 roku będzie to 4 kwietnia, wolne od pracy będą dni 4-6 kwietnia. W 2021 roku święto znów przypadnie na 4 kwietnia, a dni wolne na 3-5 kwietnia. Tutaj możesz sprawdzić kiedy Qingming będzie obchodzone w kolejnych latach.

Chińskie święto Qingming – geneza

Historia obchodów Święta Qingming sięga aż około 2500 lat wstecz i wiąże się z legendą. Upamiętnia ona żyjącego w Okresie Wiosen i Jesieni (770 – 476 p.n.e.) bohatera Jie Zitui, bezinteresownego i lojalnego. Pewnego dnia, aby ochronić swojego pana Chong’er od głodu, Jie Zitui odciął sobie kawałek własnego uda i ugotował z niego potrawę. Chong’er był wzruszony jego czynem, jednak kiedy losy odwróciły się i został wybrany na księcia Wen, zapomniał zupełnie o wynagrodzeniu Jie Zitui. Ten zaszył się razem z matką na Górze Mian.

Kiedy książę Wen przypomniał sobie o swoim zaniedbaniu, postanowił natychmiast naprawić swój błąd i przybył pod górę Mian, jednak Jie Zitui nie chciał się z nim widzieć. Książę nakazał podpalić górę, aby wywabić Jie z kryjówki. Następnego dnia znaleziono pod wierzbą ciała wiernego poddanego i jego matki. Aby uhonorować zmarłych, książę Wen odprawił ceremonię i nakazał towarzyszom jeść tylko zimne potrawy. Rok później wrócił na górę Mian i odkrył, że wierzba na nowo ożyła. Wzruszony, ustanowił ten dzień Świętem Zimnego Jedzenia, a gałązki wierzby stały się jednym z jego symboli.

Dziś nazywamy to święto Qingming Jie. Bliską współczesnej formę zawdzięczamy tangowskiemu cesarzowi Xuanzongowi. Uznał on, że rytuały upamiętniające zmarłych szlachty są zbyt wystawne i ostentacyjne. Ograniczył więc czas składania ofiar przodkom do okresu świątecznego wokół Qingming Jie.

Szkolenie Online - Import z Chin

Obchody Qingming Jie

Najważniejszym elementem obchodów Święta Qingming jest rodzinne odwiedzanie grobów, sprzątanie ich i złożenie ofiar zmarłym przodkom. W tradycyjnej wersji należy uklęknąć i odmówić modły do bóstw opiekuńczych lub samych duchów przodków. Potem następuje palenie kadzideł i drobnych papierków, często też papierowych pieniędzy i innych przedmiotów. Wiąże się to z powszechnym wśród Chińczyków wierzeniem, że po śmierci człowiek wiedzie drugie życie, w którym również mogą mu doskwierać zimno i głód. Dlatego paląc przedmioty z papieru (nie tylko pieniądze, ale też papierowe telefony, domy, samochody itp.), można symbolicznie zapewnić bliskim dostatnie życie w zaświatach. Na grobie stawia się też miskę z ofiarowanym posiłkiem. Należy potem złożyć hołd w postaci trzykrotnego pokłonu. W dużych miastach tradycje nie są już tak silne – najczęściej wystarczy przynieść na grób kwiaty.

Po uroczystej części obchodów następuje część nieoficjalna – obiad spożywany w gronie rodziny i zabawy na świeżym powietrzu. Popularne są zimne przekąski, takie jak słodkie zielone kuleczki ryżowe. Dla społeczności rolniczej chińskie święto Qingming stanowi sygnał, że czas zacząć orkę i siew. Dla ludności miejskiej jest to raczej symbol nadejścia wiosny. Ludzie zbierają się w parkach, wspinają na wzgórza, często puszczają też latawce. W czasie Święta Qingming można się nimi bawić i w dzień, i wieczorem – do ogona latawca przywiązuje się wtedy efektowne małe latarnie.

Qingming Jie 2020 w obliczu epidemii koronawirusa

Czas świąteczny jest dla wielu Chińczyków okazją dla podróży i intensywnego przemieszczania się. Niektórzy wykorzystują trzydniowy urlop, by połączyć się z rodziną i wspólnie spędzić Qingming Jie. W tym roku ze względu na sytuację z koronawirusem tłumne ściąganie na cmentarze i gromadzenie się w pobliskich parkach może stanowić zagrożenie epidemiologiczne. W związku z tym Święto Qingming może wyglądać w 2020 roku nieco inaczej.

W tym roku zaleca się unikanie tłumów i odwiedzanie cmentarzy na dłuższy czas przed i po nadejściu samego Qingming Jie. Zazwyczaj sprzątanie grobów odbywa się w okresie od 10 dni przed świętem do 10 dni po nim. Tym razem w celu zapewnienia bezpieczeństwa i uniknięcia tłoku okres ten powinien być wydłużony. Niezależnie od sytuacji należy pamiętać, że 4-6 kwietnia 2020 roku będzie w Chinach czasem odpoczynku, warto wziąć to pod uwagę podczas kontaktów z chińskim partnerem biznesowym.

Zachęcamy również do śledzenia terminów chińskich świąt w naszym kalendarzu.

Źródło grafiki: https://news.cgtn.com/news/3d3d774e334d444f33457a6333566d54/index.html

Szkolenie Online: Import z Chin